ความหลากหลายทางเพศในสถานประกอบการที่ยังมีเครื่องหมายคำถาม

ปฏิเสธไม่ได้เลยว่า ปัญหาการเลือกปฏิบัติและความเท่าเทียมทางเพศยังคงมีอยู่ในยุคที่การสื่อสารเชื่อมต่อแบบไร้พรมแดน แต่เทคโนโลยีก็ไม่อาจทำลายรากเหง้าของความคิดที่ว่าหญิงด้อยกว่าชาย และยิ่งเลวร้ายกว่านั้น เมื่อคนที่เป็นกลุ่มคนหลากหลายทางเพศ ทั้งกะเทย เกย์ ไบ ทอม กลับถูกกดให้ต่ำลงกว่า คำว่า หญิง และ ชาย ไปอีกขั้น

โดยเฉพาะในสถานประกอบการ ที่ยังจำเป็นต้องระบุคำนำหน้า นางสาว นาง และนาย ในเอกสารประจำตัวพนักงาน รวมถึงสิทธิสวัสดิการบางอย่างยังต้องถูกแบ่งแยกและคัดกรองด้วยคำนำหน้าเหล่านี้ โดยเฉพาะในตอนที่จะมีการตรวจสุขภาพภาคบังคับประจำปี พนักงานผู้มีเพศสภาพเป็นชาย แต่ได้ทำการผ่าตัดแปลงเพศจนเป็นเพศหญิงแล้วนั้น จะยังไม่ได้รับสิทธิในการตรวจมะเร็งเต้านม เช่นพนักงานหญิงทั่วไป

การใช้ล็อคเกอร์เก็บของส่วนตัวเองก็เป็นเรื่องควรใส่ใจ เพราะพื้นที่เฉพาะเหล่านี้ล้วนตั้งอยู่ในสภาพแสดล้อมที่อับสายตา และมีการแบ่งแยกเพียงชายหญิงเท่านั้น ทำให้พนักงานที่อยู่ในข่ายความหลากหลายทางเพศจำเป็นต้องใช้รวมกับพนักงานตามเพศกำเนิด ซึ่งอาจส่งผลต่อการถูกคุกคามด้วยวาจา หรือลวนลาม อย่างไม่เคารพสิทธิส่วนบุคคลของพนักงานกลุ่มนี้ ขณะที่ผู้ประกอบการละเลย และเพื่อนร่วมงานเห็นเพียงว่าเป็นเรื่องขบขันชวนหัวในการกระทำดังกล่าว โดยไม่คิดว่าสิ่งที่ได้ทำลงไปไม่ถูกต้อง ไปละเมิดสิทธิส่วนบุคคลต่อมนุษย์คนหนึ่ง

ข้อสำคัญสำหรับปัญหาการเลือกปฏิบัติอันมาจากเพศสภาพ นั่นคือการเลื่อนตำแหน่งในการทำงาน ด้วยเหตุที่ไม่ใช่ทั้งชายและหญิงตามเพศสภาพ ในการประเมินผลการทำงาน จึงมักถูกใช้ความรู้สึกส่วนตัว อคติ ตัดสินมากกว่าประเมินกันด้วยศักยภาพและความสามารถอย่างที่ควรจะเป็น

ปัญหาเหล่านี้ใช่ว่ามีแต่คนนิ่งเฉย

หากเรายังอยู่ในรั้วโรงงานเพียงอย่างเดียว เราคงไม่ทราบว่าในประเทศนี้ ยังมีการรวมกลุ่มของคนที่ทำงานเพื่อดูแล เรียกร้อง สิทธิเพื่อไม่ให้เกิดการเลือกปฏิบัติทางเพศ ตัวอย่างเช่น สมาคมฟ้าสีรุ้งแห่งประเทศไทย ซึ่งเป็นองค์กรภาคประชาสังคมไม่แสวงหากำไร ที่ทำงานให้ความรู้กับกลุ่มผู้มีความหลากหลายทางเพศ ให้บริการตรวจวัดฮอร์โมนสำหรับผู้หญิงข้ามเพศฟรี รวมทั้งทำงานในเชิงป้องกัน คุ้มครอง และส่งเสริมสิทธิในกลุ่มผู้มีความหลากหลายทางเพศให้ได้รับความเป็นธรรมอย่างเท่าเทียมและทั่วถึง

แต่การแก้ปัญหาที่สภาพแวดล้อมในสถานประกอบการก็เป็นเรื่องสำคัญ การให้โอกาสพนักงานเลือกระบุ หรือไม่ระบุคำนำหน้าชื่อ การตรวจผลเลือดก่อนเข้าทำงาน ต้องเป็นไปโดยสมัครใจ และให้โอกาสคนที่มีผลเลือดเป็นบวกที่ดูแลสุขภาพเป็นอย่างดีได้ทำงาน และการสนับสนุนสิทธิในการดูแลรักษาสุขภาพของพนักงานผู้มีความหลากหลายทางเพศนั้นแสดงให้เห็นถึงความใส่ใจ ความเพรียบพร้อมของผู้ประกอบการที่จะสร้างคุณค่าให้กับบริษัท พัฒนาเติบโตไปข้างหน้า และให้เขา หรือ เธอ ได้รับการคุ้มครองดูแลสิทธิในการจ้างงานจากสถานประกอบการเฉกเช่นพนักงานคนหนึ่ง โดยไม่มองว่ามีเพศอะไร เพราะคำตอบคือ “เราทุกคนเท่ากัน”

 

_____________________________________________________

ศิริจรรยาพร แจ้งทองหลาง

: เลขาธิการสหภาพแรงงานวายเอสภัณฑ์